На социјалните мрежи последниве години сè почесто гледаме совршено уредени куќи, домашен леб, деца облечени во лен, сопруги во фустани што го подготвуваат ручекот и мажи што „се грижат за сè друго“. На прв поглед, естетиката на традиционалната сопруга изгледа како безопасно враќање кон побавен и поедноставен живот. Но зад совршено кадрираните видеа се крие многу посложено прашање: што се случува кога изборот на традиционална поделба на улогите почнува да се претставува како единствениот вистински рецепт за среќен живот на жената?
Феноменот tradwife не е само тренд на TikTok и Instagram. Тој е дел од поширок наратив за семејството, кариерата, мајчинството, парите, родовите улоги и сè поголемата желба да избегаме од забрзаниот начин на живот. Проблемот настанува кога традиционалниот животен стил не се претставува како еден од можните избори, туку како враќање кон „вистинските вредности“. Во исто време, финансиската независност, професионалните амбиции и рамноправната поделба на домашните работи се прикажуваат како непотребни, па дури и штетни.
Што е феноменот tradwife?
Терминот tradwife, кратенка од traditional wife (традиционална сопруга), се однесува на жени што промовираат традиционална брачна и семејна структура. Во неа мажот е пред сè финансиски „обезбедувач“, а жената ги презема повеќето домашни работи, грижата за децата и организацијата на семејниот живот. Да се разбереме од почеток: самиот избор на ваков начин на живот не е проблем. Жената може да одлучи да ја напушти работата, да им се посвети на децата, да го води домаќинството или да го организира животот како што најмногу ѝ одговара. Она што го прави феноменот општествено интересен е начинот на кој тој избор се претставува на интернет.
На социјалните мрежи тој често доаѓа спакуван во исклучително привлечна естетика: утринско кафе, цвеќе во кујната, месење домашен леб, уредување на домот, градинарство, елегантна облека и ритуали што потсетуваат на некоја идеализирана верзија на минатото. Но има една важна работа што совршеното видео од 30 секунди не ја покажува. Тоа е финансиската структура што го овозможува таквиот живот.
Кога „изборот“ зависи од туѓ приход
Еден од најважните проблеми во расправата за феноменот tradwife е прашањето за финансиската независност. Ако жената нема сопствен приход, нема заштеда или имот на свое име и целосно зависи од заработката на партнерот, нејзината положба може да стане многу ранлива. Тоа не значи дека секој традиционален брак ќе биде лош или небезбеден. Значи само дека емоционалната доверба и финансиската сигурност не се иста работа.
Во здрав партнерски однос парите не би требало да бидат инструмент за контрола. Ако едниот заработува, а другиот го води домаќинството и се грижи за децата, двајцата придонесуваат за заедничкиот живот. Домашната работа не е „неправење ништо“ само затоа што не е платена. Проблемот настанува кога таа неплатена работа се романтизира, а во исто време се премолчува колку би изгубила жената ако бракот престане да функционира. Значи, да се биде домаќинка не е проблем. Проблем е невидливоста на нејзината работа.
Критиката на феноменот tradwife не би требало да значи омаловажување на жените што одлучиле да бидат домаќинки. Напротив, грижата за децата, готвењето, чистењето, планирањето на обврските, организирањето на семејниот живот и емоционалната поддршка се вистинска работа. Тоа што не се појавуваат на платниот лист не значи дека немаат економска вредност.
Но токму затоа е важно за таа работа да се зборува реално. Домаќинството бара време, енергија и организација. Грижата за мали деца може да биде физички и емоционално исцрпувачка. А кога жената со години е надвор од пазарот на трудот, враќањето во кариерата може да биде многу потешко отколку што изгледа на социјалните мрежи.
Затоа прашањето не би требало да биде: „Дали жената треба да работи?“
Подобро прашање е: дали жената има вистинска можност да избира?
Совршената естетика крие многу несовршени прашања
Една од причините зошто феноменот tradwife стана толку привлечен е тоа што нуди многу едноставна приказна во време што е сè друго освен едноставно. Современата жена често се труди да биде успешна на работа, присутна мајка, партнерка, пријателка, ќерка, сестра и личност што води сметка за своето здравје. На тоа се додаваат мејловите, роковите, градинката, купувањето, готвењето, домашните работи и бескрајниот список работи што треба да се запомнат.
Во тој контекст, сликата на жена што меси леб во тишината на својата (совршено уредена) кујна може да делува речиси терапевтски. Тука феноменот tradwife погодува една важна емоција, а тоа е заморот. Тој им ја продава на жените идејата дека не мора да постигнат сè. Дека можат да забават. Дека домот може да биде поважен од кариерата. Дека не мора во исто време да бидат достапни за сите. Тоа се легитимни потреби. Но постои разлика меѓу пораката „не мора сè“ и пораката „жената треба да зависи од мажот“.
Кој всушност има право на „побавен живот“?
Уште едно прашање што често се губи во оваа естетика е класното прашање. Живот во кој еден член не работи за плата многу полесно се претставува како романтичен кога семејството има доволно пари за домување, храна, здравствена заштита, активности за децата, одмори и непредвидени трошоци.
За голем број семејства денес одлуката да заработува само еден член едноставно не е финансиски изводлива. Затоа феноменот tradwife може да создаде и одреден притисок: ако не живееме така, можеби нешто правиме погрешно. Ако купуваме готова храна, ги носиме децата во градинка, работиме полно работно време или не уживаме во секој миг од мајчинството, можеби не сме доволно „посветени“. Токму тука естетиката почнува да преминува во идеологија.
Најголемиот проблем не е традиционалниот живот, туку идеализацијата на зависноста
Постои голема разлика меѓу традиционален начин на живот што двајца возрасни луѓе слободно го избираат и содржина што зависноста ја претставува како женска доблест. Жената може да сака да биде домаќинка и во исто време да има сопствена сметка, заштеда, имот, животно осигурување и јасно дефинирани права врз заедничкиот имот. Може да биде традиционална во некои аспекти од животот, а сосема модерна во други. Со други зборови, традиционалноста и финансиската независност не се нужно спротивности. Многу поважно од тоа дали жената работи од девет до пет е дали има можност да одлучува за сопствениот живот.
Што ако животот се промени?
Ова е можеби најнепопуларното прашање кога зборуваме за феноменот tradwife, но токму затоа е и најважно.
Што ако партнерот ја изгуби работата? Што ако се разболи? Што ако бракот заврши? Што ако жената по десет години посака да се врати на работа? Што ако децата пораснат, а таа сфати дека сака професија сосема независна од семејството?
Традиционалниот модел може да функционира. Но добар животен план не би требало да зависи од тоа ништо никогаш да не се промени. Финансиската писменост, сопствената сметка, пристапот до информации за семејните финансии, пензиската заштеда и имотот не се знак на недоверба кон партнерот. Тие се форма на лична сигурност.
Можеме да сакаме живот со помалку притисок, без враќање во минатото
Можеби најголемата вредност што феноменот tradwife случајно ја отвора е токму прашањето за кое премалку се зборува: зошто сме толку уморни? Можеби жените навистина сакаат повеќе време дома. Можеби сакаат помалку притисок на работа, побавни утра, повеќе време со децата и помалку чувство дека мора да бидат совршени во секоја улога.
Но одговорот не мора да биде враќање кон модел во кој мажот е финансиски авторитет, а жената зависи од неговиот приход. Можеме да замислиме поинакво сценарио. Тоа би значело пократко работно време, флексибилни работни места, подостапни градинки и порамноправна поделба на домашната работа. Би значело и повеќе татковци што користат родителско отсуство, и општество во кое грижата не е приватен проблем што главно го решаваат жените.
Тоа би го овозможило она што многу жени всушност го бараат од естетиката tradwife: побавен, помирен и посмислен живот, но без откажување од автономијата. Проблемот не е во тоа што жената сака да биде дома. Проблемот настанува дури кога ќе ѝ се каже дека поради тоа мора да се откаже од сопствената финансиска сигурност, од можностите за кариера и од правото еден ден сепак да се предомисли.
Оригинал: fempiria.com
