Кога сме болни, ни требаат лекар, лекови и терапија. Но, секој што некогаш лежел во болница или се борел со долга болест знае дека ни треба и нешто друго: рака што ја држи нашата, глас што прашува „како си денес“, некој што ќе седне до нас и ќе нè сослуша. Медицината ги лекува болестите, а љубовта и вниманието им помагаат на луѓето. После 40-тата, кога сè почесто се грижиме за болни родители, партнери или пријатели, а понекогаш и самите се соочуваме со болест, ова прашање станува многу лично.
Болеста не е само во телото
Болеста ја менува целата личност: распоредот, работата, односите, плановите, самодовербата. Покрај физичката болка, често доаѓаат и страв, осаменост, тага, гнев и несигурност. Затоа лекувањето не е само борба со симптомите, туку и грижа за човекот како целина.
Љубовта не ја заменува медицината. Но, медицината без човечка топлина често не е доволна.
Што велат истражувањата?
Многу истражувања покажуваат дека социјалната поддршка, односно чувството дека имаме луѓе на кои можеме да се потпреме, е поврзана со подобро ментално здравје, помалку стрес, подобро придржување кон терапијата и поголем квалитет на животот за време на болеста. Осаменоста, од друга страна, се поврзува со полошо здравје.
Тоа не значи дека љубовта сама по себе лекува болести, туку дека нашите односи силно влијаат на тоа како ја поднесуваме болеста и како се опоравуваме.
Кога вие сте таа што се грижи
После 40-тата многу жени стануваат негуватели: на остарени родители, на болен партнер, на дете или пријателка. Еве што навистина помага на болната личност:
1. Присуство. Не мора секогаш да знаете што да кажете. Понекогаш е доволно да бидете тука.
2. Слушање без совети. Оставете ја личноста да зборува за стравовите, тагата и лутината, без да ја прекинувате со „ќе биде сè во ред“.
3. Достоинство. Вклучете ја личноста во одлуките, почитувајте ги нејзините желби и не зборувајте за неа како да не е присутна.
4. Мали гестови. Омилено јадење, свежо цвеќе, музика, книга, допир, насмевка.
5. Практична помош. Возење до лекар, пазар, чистење, организирање на терапијата.
6. Нормалност. Разговарајте и за обични работи, смејте се, споделувајте секојдневие. Болната личност не е само болест.
Што да кажете, наместо празни фрази
- „Тука сум.“
- „Што би ти помогнало денес?“
- „Не мора да бидеш силна пред мене.“
- „Те сакам, без разлика како се чувствуваш.“
- „Ќе седам со тебе, ако сакаш.“
Грижа и за негувателот
Грижата за болна личност е исцрпувачка, физички и емоционално. Многу жени се трудат да бидат силни за сите, а се забораваат себеси.
- Побарајте помош од другите членови на семејството.
- Дозволете си одмор без чувство на вина.
- Разговарајте со пријателка или психолог.
- Грижете се за својот сон, исхрана и здравје.
- Прифатете дека не можете сè да контролирате.
Ако вие изгорите, нема кој да се грижи. Грижата за себе е дел од грижата за другите.
Кога вие сте болни
Ако вие се соочувате со болест:
- Дозволете си да примате помош. Тоа не е слабост.
- Кажете што ви треба. Луѓето често сакаат да помогнат, но не знаат како.
- Следете ја терапијата и отворено разговарајте со лекарот.
- Бидете нежни кон себе. Не мора секој ден да бидете храбри.
- Барајте поддршка: во семејството, во групи на луѓе со слична болест, кај психолог.
Дали луѓето се „излечливи“?
Понекогаш болеста не може да се излечи. Но, и тогаш може да има исцелување во поширока смисла: помирување, блискост, мир, искажана љубов, простување, време поминато со најдраги. Палијативната грижа, која се фокусира на удобноста и квалитетот на животот, покажува колку вниманието и топлината значат и во најтешките моменти.
Наместо заклучок
Болестите ги лекуваат лекарите, лековите и науката. Но, луѓето ги „исцелуваат“ љубовта, вниманието и присуството на другите. После 40 знаеме колку е животот кревок и колку вредат обичните моменти. Бидете тука за оние што страдаат, и дозволете и другите да бидат тука за вас. Тоа е можеби најмоќниот лек што го имаме.
Текстот е информативен и не ја заменува медицинската помош.
